Değerli meslektaşlarım,
Dil ve konuşma terapisi hızla evrilen bir bilim dalıdır; bugün uyguladığımız müdahalelerin yarın güncellenmesi muhtemeldir. Bu paylaşım, DKT literatürüne erişim kaynaklarını tanıtmak ve 2024–2025 yıllarında öne çıkan makalelerden birkaçını dikkatinize sunmak amacıyla hazırlanmıştır.
Literatüre Erişim Yolları
Türkçe literatürde en değerli kaynaklardan biri, DergiPark üzerinden ücretsiz erişim imkânı sunan Dil, Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi (DKYAD)'dır. Uluslararası düzeyde ise PubMed Central (PMC) üzerinden tam metin erişilebilen açık erişim makaleler, American Journal of Speech-Language Pathology (AJSLP) ve Language, Speech, and Hearing Services in Schools (LSHSS) klinik uygulamaya doğrudan dokunan çalışmalarıyla dikkat çekmektedir.
2024–2025 Döneminden Öne Çıkan Makaleler
📖 Vocabulary interventions for children with DLD: A systematic review (Ansari ve ark.) — Frontiers in Psychology, 2025: Kelime müdahalelerinde açık fonolojik–anlamsal öğretim ile bağlamsal destek kombinasyonunun en belirgin kazanımı sağladığını gösteriyor.
📖 Digital Intervention in Children With DLD: Systematic Review (Zheng ve ark.) — JMIR mHealth and uHealth, 2025: 961 çocuk; dijital müdahalelerin etkinliği hâlâ belirsiz, destekleyici araç olarak kullanılması öneriliyor.
📖 Better Conversations With Developmental Language Disorder (BCDLD) — AJSLP, 2025: Aile ile günlük konuşma etkileşimini güçlendiren yenilikçi ön değerlendirme çalışması.
📖 Interventions for Developmental Language Delay and Disorders (Neumann ve ark.) — Güncel klinik uygulama kılavuzu, 2024: Almanya'nın disiplinlerarası klinik uygulama kılavuzu; 50'den fazla atıf almış, müdahale kararlarında başvuru kaynağı.
Kanıta Dayalı Pratik Nasıl Okunur?
Kanıta dayalı uygulama, üç bileşenin kesişiminde çalışır: dış bilimsel kanıt, klinisyenin uzmanlığı ve danışanın/ailesinin değerleri. Bir makaleyi klinik karar için kullanmadan önce kendimize sormamız gereken üç soru vardır: Makale hangi hasta profiline uygulanmıştır ve benim danışanıma ne kadar benzer? Kullanılan yöntem ölçülebilen, işlevsel kazanımlar üretiyor mu? Danışanımın ve ailesinin tercihleriyle uyumlu mu?
Bu çerçevede her hafta yalnızca tek bir makalenin özetini bile okumak, bir yılda kliniğinizi güncel tutacak önemli birikim oluşturur.
Saygılarımla
Tartışma Sorusu: Son bir yıl içinde klinik uygulamanızı doğrudan etkileyen bir makale okudunuz mu? Hangi bulgu, hangi vakada size yeni bir bakış açısı kazandırdı?
Kaynakça
① Ansari, R., Chiat, S., Cartwright, M., & Herman, R. (2025). Vocabulary interventions for children with developmental language disorder: A systematic review. Frontiers in Psychology, 15. https://www.frontiersin.org/journals/psychology/articles/10.3389/fpsyg.2025.1517311/full
② Zheng ve ark. (2025). Digital Intervention in Children With Developmental Language Disorder: Systematic Review. JMIR mHealth and uHealth, 13, e59992. https://mhealth.jmir.org/2025/1/e59992
③ Neumann, K. ve ark. (2024). Interventions for Developmental Language Delay and Disorders. PMC, PMC11539890. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11539890/